Hoće li Gadafijev sin na čelo Libije uz pomoć Moskve?

480

Rusija je poručila da podržava političku ulogu sina srušenog i ubijenog nekadašnjeg libijskog lidera Moamera Gadafija, koji se nada da će moći da naslijedi oca na čelu sjevrnoafričke države bogate naftom.

Kako piše “Blumberg”, Saif al Islam je ovog mjeseca postao posljednji u dugom nizu Libijaca koji traže podršku Moskve, dok ruski predsjednik Vladimir Putin pojačava ulogu svoje države u Libiji.

– Naš stav je da niko ne treba da bude izolovan i isključen iz konstruktivne političke uloge. Saif al Islam ima podršku određenih plemena u Libiji i svi oni bi trebalo da budu dio sveopšteg političkog procesa – rekao je zamjenik ruskog šefa diplomatije Mihail Bogdanov.

Uz SAD prilično odsutnu u Libiji, Kremlj pokušava da postane glavni djelilac moći u toj državi koja je ostala podijeljena i bez vođe, otkako je Gadafi zbačen i ubijen 2011. godine. Rusiji pomažu i američki planovi o povlačenju vojske iz Sirije.

Rusija je prošle godine promijenila svoju strategiju u Libiji: prvo je u potpunosti podržavala Kalifu Haftara, lidera Libijske nacionalne armije koji kontroliše veći dio teritorije na istoku, a sada se sve više otvara dijalozima sa svim rivalnim centrima moći u ovoj zemlji.

Kalifa Haftar

Osim što je Haftara često ugošćavao Kremlj, premijer vlade nacionalnog savjeta Fajez al Saradž, inače Haftarov rival, takođe je sa svojim saveznicima često viđan u Moskvi.

Ta strategija smješta Kremlj u poziciju da ostvari više dobrobiti nego ijedna spoljna sila koja podržava jednu ili drugu stranu.

Bogdanov, koji je i Putinov izaslanik za Blsiki istok to i potvrđuje: “Mi ih sve podržavamo”.

Za Putina, koji je ljutito osudio vojnu kampanju predvođenu NATO-om koja je zbacila Gadafija nakon četiri decenije vladavine i nazvao je “krstaškim ratom”, vraćanje Rusije kao ključnog igrača u Libiji nakon njegove uspješne intervencije u Siriji ojačalo bi značaj njegove zemlje nauštrb SAD. Takođe on time otvara put za ugovore o obnovi u vrijednosti od nekoliko milijardi dolara, moguć udio u najvećim afričkim naftnim resursima i moguću novu pomorsku bazu na Mediteranu.

– Zapad je učinio sve što je mogao da uvuče ovu zemlju u haos. Sada sve strane u konfliktu vjeruju Moskvi – rekao je Alekander Dinkin, šef Instituta za svetsku ekonomiju i međunarodne odnose, državne istraživačke grupe koja savjetuje Kremlj.

Strategija Kremlja se, čini se, isplaćuje. Rusija je u novim pregovorima sa Libijom o izgradnji brze pruge od Bengazija do Sirta, po ugovoru vrijednom 2,2 milijarde evra, koji je suspendovan nakon pada Gadafija. Ruske fabrike oružja ponovo ostvaruju dobitke od trgovine sa Libijom. Takođe, Libija kupuje i milion tona ruske pšenice za oko 600 miliona evra.

U toku su i pregovori sa libijskom naftnom kompanijom o ponovnom pokretanju projekata iz Gadafijeve ere. Ruski “Rosnjeft” se složio da ulaže u istraživanje i proizvodnju naftnih proizvoda u Libiji i da kupuje sirovu naftu. Potpisan je ugovor sa Nacionalnom naftnom korporacijom, koja ima sjedište u Tripoliju i pod Saradževom je kontrolom, uprkos vezama Kalifa Haftara i Moskve, jer je ona jedina koja može da potpisuje ugovore sa stranim državama i kompanijama.

Mlađi Gadafi “najbolji izbor” za Rusiju

Iako postoje veliki problemi sa kojima se suočava Saif al Islam u borbi za moć, za Ruse je, “najbolji scenario da podrže nekoga iz bivšeg režima, jer se dobro poznaju i imali su decenije saradnje tokom vladavine Gadafija”, mišljenja je Mohamed Eljarh, libijski politički analitičar.

Saif al Islam (46) koji je studirao u Londonu, bio je zatvoren, suđeno mu je ali je sredinom 2017. godine oslobođen i to od strane pobunjenika koji su srušili i ubili njegovog oca.

Ruski predstavnici su stupili u kontakt sa njim ubrzo nakon puštanja na slobodu, rekao je jedan neimenovani izvor.

Predstavnik Gadafijevog sina se sreo sa Bogdanovim početkom decembra i u njegovo ime prenio pozdrave Putinu i objasnio mu svoju političku viziju za Libiju i zatražio podršku.

Kako je rekao neimenovani izvor, ta posjeta nije bila prva.

Gadafijev sin bi mogao da učestvuje na nacionalnim izborima, koji bi trebalo da se sljedeće godine održe uz podršku UN, iako je on tražen od strane Međunarodnog krivičnog suda zbog optužbi iz 2011. godine za zločine protiv čovječnosti.

Haftar takođe ima predsjedničke ambicije, kao i drugi političari, a Rusija još nije odlučila kome će dati najveću podršku.

On je međutim, star i lošeg zdravlja, pa bi Gadafijev sin mogao da dobije rusku podršku, ako bude imao veliki broj pristalica među Libijcima, rekla je Marija al Makaleh, stručnjak za Bliski istok u organizaciji “Valdaj kluba”, koju podržava Kremlj.

Besplatnu aplikaciju portala SrpskaCafe preuzmite ovdje.

NEMA KOMENTARA