Tri scenarija za Evropu – kao nekad za SFRJ?

541

EU i evrozona je pred sličnim dilemama kao i bivša Jugoslavija početkom 90-ih godina, bar kada je riječ o daljem ujednačavanju poreskih Sistema država članica.

To je ocijenio jedan od najpoznatijih slovenačkih ekonomista, akademik Jože Mencingera.

– Hoće li EU postati finansijska unija? Ja tu vidim tri moguća scenarija, po uzoru na one iz bivše Jugoslavije – kazao je Mencinger na konfrenciji o porezima koja je održana u Zagrebu.

Prvi, “konfederalni” model, istakao je Mencinger, podrazumijeva potpunu fiskalnu decentralizaciju, u kojoj fiskalna politika ostaje u nadležnosti država članica. Drugi model znači sklapanje fiskalnog pakta, što je i trenutna situacija, u kojoj članice samo mali dio svojih prihoda prepuštaju zajedničkoj EU blagajni.

Treći model je fiskalna unija, u kojoj bi članice dobar dio svojih fiskalnih prihoda prepustile zajedničkom budžetu Unije. To bi, u suštini, bio “federalni” model, kakav je postojao u bivšoj SFRJ.

Analize koje je Mencinger radio za zonu evra i EU pokazuju da bi takav, “jugoslovenski” model značio da bi se bogatije članice odrekle velikih prihoda koje beru u korist zajedničkog budžeta, a taj bi se novac potom transferisao i u slabije razvijene članice.

Pojednostavljeno rečeno, bogatije bi članice EU time, barem na prvi pogled, bile na gubitku, a siromašnije na dobitku. Međutim, bogatijima bi se to vratilo kroz povećanje standarda u slabije razvijenim članicama, pa bi na kraju i one bile u plusu.

Ivana Maletić, hrvatska zastupnica u Parlamentu EU, upozorila je da se o fiskalnoj uniji teško može govoriti dok je dio članica EU, među kojima je i Hrvatska, izvan evrozone te dok se ne postigne i veći stepen monetarne integracije. Potrebno je, dodala je, poraditi na smanjenju razlika u stepenu razvijenosti među članicama.

– U protivnom, imaćemo dalje podjele unutar EU – istakla je Maletić.

Naglasila je i da su glavne teme u poreskoj politici EU-a trenutno borba protiv poreske evazije i prevara, kao i dovođenje u red poslovanja s poreskim oazama. Poseban je naglasak na podsticanju istraživanja i razvoja, te digitalizacije. Hrvatska i u poreskoj politici, zaključila je Maletić, prati evropske i svjetske trendove.

Besplatnu aplikaciju portala SrpskaCafe preuzmite ovdje.

NEMA KOMENTARA